Kỹ nghệ cuội Châu Âu (P11)

Trước đây, trong một số di chỉ thuộc nền văn hoá Đông Sơn, chúng ta đã phát hiện được những hiện vật bằng gỗ, như cán giáo, mái chèo và tráp sơn ở Việt Khê, gỗ có vết đục ở Đông Sơn. Tuy nhiên, những đồ gỗ ở Châu Can có tính độc đáo riêng của nó. ơ đây, lần đầu tiên chúng ta phát hiện được những chiếc rìu xéo lắp vào chiếc cán gỗ độc đáo, trong đó một du học nhật đầu cán rìu được đẽo gọt theo dáng dấp của hình đầu chim trên trông đồng. Bằng cách lắp một đầu cán trực tiếp vào họng rìu và đầu kia tạo dáng thích hợp để cắp vào nách.

Người xưa đã sử dụng những chiếc rìu xéo này như một công cụ dùng để vót rất thuận lợi

Thật ra, từ trước tới nay, chúng ta đã sưu tầm được một sô" lượng rất lớn những chiếc rìu lưỡi xéo – một trong những hiện vật đặc trưng của nền văn hoá Đông Sơn. Nhưng chưa lần xuat khau lao dong nào chúng ta tìm được lưỡi rìu với đầy đủ cán của nó. Vì vậy, cách lắp cán của rìu xéo như thế nào, công dụng của nó ra sao, là vấn đề chưa được giải quyết một cách thích đáng. Chiếc rìu xéo được khắc hoạ trên trống đồng là một cứ liệu sinh động về cách lắp cán rìu xéo. Và, lần này ở Châu Can cho ta một cách lắp cán rìu xéo khác, cũng như một công dụng khác của rìu xéo: một đầu lắp trực tiếp vào họng rìu, đầu kia tỳ vào nách. Với chiếc rìu này, người sử dụng đỡ mỏi tay hơn, năng suâ't lao động tốt du hoc han quoc hơn.

Một hiện vật bằng gỗ khác, cũng lần đầu tiên phát hiện được, đó là cái mà chúng tôi gọi là “dụng cụ xới đất”. Có những ý kiến khác nhau xung quanh công dụng của nó: người cho là cái cày, người cho là cuốc. Gọi nó là cày thì có những câu hỏi đặt ra chưa giải thích được, vì lưỡi nó quá mỏng và không có một góc nhọn (lưỡi cày bao giờ cũng phải tạo thành một góc nhọn để có thể dũi được đất và lật được đất). Còn gọi nó là cuốc thì có vẻ hợp lý hơn nhưng cán (cánh tay đòn) quá ngắn so vối lưỡi, và cái lỗ ở lưỡi để làm gì?

Quan sát kỹ hiện vật này, chúng tôi thấy rằng, hai bên rìa lưỡi bị mòn (phần phía dưới mòn nhiều hơn phía trên), nên trước hết nó phải là một công cụ tác động vào đất. Cán của nó rất ngắn, không phải bị gãy hay được cố ý làm ngắn để bỏ vào quan tài cho khỏi vướng mà là một cái cán thật sự, chỗ cầm được đẽo thon lại để cầm được chắc. Điều cần lưu ý là khi nắm vào cán theo chiều như nắm cán cuốc (chỉ cầm được một tay), thì chỗ tay cầm không thuận, mà phải cầm theo chiểu ngược lại, nghĩa là hướng tay cầm quay về phía đầu cán. Điều này cho phép chúng tôi nghĩ rằng, công cụ này dùng để dũi đất thuận lợi hơn là dùng để cuốc đất. Người ta có thể dùng nó để xới đất hay xới cỏ.

Với đội ngũ viết bài cho chuyên mục Kinh tế hùng hậu, bạn còn có thể tìm thấy rất nhiều nội dung hữu ích khác khi xem tại http://dodungchobe.info

Related Posts

Add Comment